Układ hamulcowy - Jak to działa?

Szybko pędzisz? Zahamuj też w porę. Sprawdź i zadbaj o hamulce, a jeśli nigdy o tym nie myślałeś, to dowiedź się jak ciężką pracę wykonuje układ hamulcowy Twojego auta, w czasie gdy wciskasz pedał hamulca.

Od początku swojego istnienia hamulce samochodowe przeszły potężną metamorfozę. Nie będę tu jednak przytaczać historii tego jakże ważnego elementu każdego pojazdu. Postaram się tylko przybliżyć zasadę jego działania w szczególności osobom, które przedtem w ogóle nie zastanawiały się nad tym, jak to działa.

W dzisiejszych autach najczęściej stosowanymi rozwiązaniami są hamulce tarczowe na przedniej i tylnej osi, ale wciąż można znaleźć pojazdy, które na tylnej osi posiadają hamulce bębnowe. Różnią się one budową, sprawnością oraz wydajnością i głównie z tych dwóch ostatnich powodów popularne i sprawdzone "bębny" od kilku lat są skutecznie wypierane przez hamulce tarczowe.

W uproszczeniu układ hamulcowy to:

  • tarcze hamulcowe
  • klocki hamulcowe
  • zaciski hamulcowe
  • układ przewodów hamulcowych
  • płyn hamulcowy
  • pompa hamulcowa
  • układ wspomagania hamulców - serwo
  • pedał hamulca

Złóżmy to wszystko w jedną całość. Tarcze hamulcowe i klocki - tu chyba nie trzeba niczego wyjaśniać? Klocek hamulcowy to element cierny, który przylegając do tarczy wytrąca prędkość pojazdu. Powstaje jednak pytanie - co powoduje ruch tego klocka?

Gdy naciskamy pedał hamulca, wytwarzamy ciśnienie płynu hamulcowego w układzie.Tłoczek umieszczony w zacisku, będąc wypieranym przez ten płyn rozpoczyna wraz z klockiem swoją „wędrówkę” na spotkanie z tarczą hamulcową. Wydaje się proste, prawda? Po drodze jest jednak jeszcze kilka elementów, które odgrywają bardzo ważną rolę w tym procesie. Jest to pompa hamulcowa, oraz układ wspomagania hamulców - potocznie zwane "serwo".

Pompa hamulcowa odpowiada za stworzenie odpowiedniego ciśnienia w układzie, aby płyn hamulcowy, który ze swej natury nie może być w żaden sposób ściśnięty, poruszał ruchomymi elementami w zacisku tj. tłoczkami. Na koniec pozostaje nam układ wspomagania hamulców (serwo) połączone na stałe z pompą hamulcową.

Czy byłeś kiedyś kierowcą holowanego auta, w którym nie był uruchomiony silnik? Jeśli tak, to z pewnością pamiętasz ten moment niepewności, gdy wcisnąłeś pedał hamulca a auto nieznacznie tylko zwolniło. Przypomnij sobie teraz jak miło i lekko hamuje się gdy auto ma uruchomiony silnik. Za ten komfort odpowiada właśnie serwo, które pomaga stworzyć wysokie ciśnienie w układzie. Działanie serwa polega na zwiększeniu siły, która działa na tłoczek pompy hamulcowej po wciśnięciu pedału. Wykorzystuje do tego celu podciśnienie z kolektora.

No i na koniec tego krótkiego opisu wystarczy, że spojrzysz na schematy przedstawiające działanie układu hamulcowego i już wszystko powinno być oczywiste.

Najczęstsze usterki jakie pojawiają się podczas eksploatacji układu hamulcowego to:

  • skorodowane węże,
  • uszkodzone tłoczki przez które może wyciekać płyn,
  • mocno zużyte zaciski,
  • wyginanie się tarcz, gdy podczas hamowania rozgrzana tarcza spotka się z wodą.

Z autem jest jak z życiem. Jeśli w porę nie zareagujesz na rozwijającą się chorobę, może się to źle skończyć. Jeśli w odpowiednim momencie nie zadbasz o układ hamulcowy Twojego samochodu, skutki mogą być fatalne. Warto co jakiś czas skontrolować stan układu hamulcowego. Jako serwis prosimy pamiętać, żeby klocki hamulcowe zmieniać na czas a nie w momencie jak już trą o tarcze. Sprawdzaj stan i grubość tarcz hamulcowych gdy tylko masz na to okazję - będąc w warsztacie lub u wulkanizatora. Podczas jazdy zwróć uwagę, czy auto nie wpada w wibracje przy hamowaniu lub podczas wytrącania prędkości nie pojawiają się drgania koła kierownicy. Zadbaj o płyn hamulcowy - często pomijany, ale bardzo ważny element. Przyjmuje się, że należy go wymieniać średnio raz na dwa lata, lub mniej więcej co 50 tyś. km.

Mamy nadzieję, że ten bardzo uproszczony opis działania układu hamulcowego rozwiewa wszelkie wątpliwości co do jego funkcjonowania. Jeśli chciałbyś poszerzyć swoją wiedzę na ten temat to zapraszamy do fachowej literatury, jakiej jest bez liku. Wiele cennych informacji można również znaleźć w internecie.

Pamiętaj, że jeśli coś budzi Twoje wątpliwości związane z działaniem układu hamulcowego w twoim aucie - nie zwlekaj z jego diagnozą. Skorzystaj z naszego doświadczenia i wiedzy w tym zakresie i umów się na wizytę kontrolną w naszym warsztacie.